Bir çocuk iki yönlü iletişim kurmaya başladıktan sonra, açıp kapatabildiği iletişim zincirlerinin sayısı ve karmaşıklığı artar. Bu dönemde çocuk, isteklerini ifade etmek için jestleri birbirine bağlayarak daha karmaşık düşüncelerini aktarabilir.

Örneğin:

Kardeşi oyuncağını aldığında ağlamak yerine vurup tekmeleyebilir veya oyuncağı geri almaya çalışabilir.
Hayal kırıklığı yaşadığında anne babasına özlemle bakabilir, ardından soğuk davranarak bir tür cezalandırma gösterebilir.
Bu aşamada çocuk, duygularını duygusal işaretler ve uzlaşma yoluyla düzenlemeyi öğrenir. Artan jest dağarcığı, kendini ifade etmesi için fırsatlar sunar ve ifade gücü ile birlikte yaratıcılığı başlatır. Böylece çocuğun benlik algısı daha karmaşık bir hâl alır.

📍 İletişim güçlükleri, genellikle konuşma eksikliğinden önce ortaya çıkan sosyal problem çözme sorunlarından kaynaklanır.

❗️❗️❗️ Dikkat edilmesi gerekenler: 12-20 aylık bir çocuk, dışarıda oynamak için sizi kapıya götürmek, elinizi tutmak veya oyuncak bulmasına yardımcı olmanız için sizi çekmek gibi karmaşık hareketleri yapmıyorsa değerlendirme gereklidir.

📍 Karmaşık jestlerle yapılan iletişim, çocuğun motor ve motor planlama becerilerini de geliştirir.

Kaynaklar:

ICDL Capacity 4
Stanley I. Greenspan, Otizmde Derinlemesine Oyunla Tedavi